هرآنچه که باید درباره صحافی بدانیم

صحافی چیست
بازدید

تا به حال زیبایی یک کتاب چشمتان را گرفته است؟ توجه کرده‌اید که سوای محتوای درونی گاهی در دست گرفتن یک کتاب حس و حال بهتری نسبت به سایر کتاب‌ها دارد؟ این‌ها همه ویژگی‌های مطلوب مربوط به صحافی کتاب هستند و ما در این نوشته کوتاه به آن‌ها می‌پردازیم. پس اگر به کتاب علاقه دارید یا کار شما با صنعت نشر در ارتباط است؛ همراهی ما در سطرهای پیش رو خالی از لطف نیست.

صحافی چیست

صحافی چیست؟


نوشته و عکس در چاپخانه روی قطعات کاغذ قرار می‌گیرند. از این به بعد هر اقدامی که از آن کاغذها کتاب، مجله، بروشور یا جزوه بسازد، صحافی است. به طور کلی مراحل صحافی عبارتند از:


• تا کردن صفحات؛


• مرتب سازی صفحات؛


• ته دوزی؛


• جلدگذاری؛


• برش کتاب.


امروزه این فعالیت‌ها به طور عمده صنعتی و ماشینی انجام می‌شوند؛ اما بازهم، اگر اپراتوری قوی و هنرمند پای دستگاه نباشد؛ خروجی کیفیت، دقت، ظرافت و شکالت لازم را نخواهد داشت.


اهمیت صحافی


دوام، جذابیت بصری، میل به خرید، لذت مطالعه و بسیاری دیگر، ویژگی‌های مطلوبی هستند که یک صحافی درجه یک و اصولی، به کتاب، جزوه یا مجله می‌بخشد. به بیان دقیق، نوشته، متن و تصاویر روح کار هستند و صحافی جسم آن به حساب می‌آید. از قدیم هم که گفته‌اند، بدون تن سالم، کاری از پیش نخواهد رفت. پس اگر برای نگارش جزوه یا کتابی وقت گذاشته‌اید، برای صحافی آن نیز دقت و وسواس به خرج دهید.


تاریخ صحافی در ایران


صحافی هم ذات کتابت روی کاغذ است؛ اما در ایران به طور گسترده در دوره صفویان و بیشتر برای کتب دینی مورد عنایت و استفاده قرار گرفته است. قرآن‌های دست‌نویس، نسخه‌های شاهنامه و سایر آثار خطی و نفیس باقیمانده در موزه‌های ایران، اکثرا مربوط به همین دوره صفویه هستند؛ هرچند که در دوره قاجار نیز فعالیت‌های جسته و گریخته‌ای در این وادی دیده می‌شود.


انواع صحافی


همانطور که در ابتدا اشاره کردیم، امروزه عمده صحافی‌ها به دست ماشین انجام می‌شوند. اما هنوز هم می‌توان با مراجعه به محل و شخص درست، صحافی دستی یک کتاب را سفارش داد. تفاوت این دو نوع صحافی در ریزه کاری و هنری است که برای جمع و جور کردن کاغذ، جلدگذاری و غیره خرج می‌شود. به طور دقیق، در صحافی ماشینی تیراژهای بالا در بازه‌های زمانی کوتاه آماده می‌شوند اما برای یک کار دستی، استادکاری ماهر، روزها وقت خود را می‌گذارد و شاهکاری چشم‌نواز تحویل می‌دهد. ناگفته پیداست که هزینه صحافی دستی بالا خواهد بود.


تکنیک‌های صحافی


بسته به اینکه شما چگونه کتاب، جزوه، مجله‌ای بخواهید، تکنیک‌های صحافی به کار گرفته شده متفاوت هستند. در یک نگاه کلی، تکنیک‌های صحافی به دو دسته نرم و سخت طبقه‌بندی می‌شوند. همانطور که از نام آن‌ها پیداست، صحافی نرم کتابی منعطف می‌سازد و صحافی سخت، جلدی تانشدنی دارد. اگر بخواهیم به زیرشاخه‌های هر یک اشاره کنیم، باید بگوییم که صحافی نرم با شومیز و چسب انجام می‌شود اما صحافی سخت با گالینگور و سلفون به سرانجام می‌رسد.


جمع‌بندی و کلام آخر
در این نوشته به طور مختصر صحافی و جنبه‌های مختلف مربوط به آن را از نظر گذراندیم. اما انتظار نداشته باشید که امری به این گستردگی، در قالب کلمات محدود مقالات این‌چینینی خلاصه شود. با در نظر داشتن این مطلب، اگر درباره موضوعی سوال دارید که در بندهای بالا نیست، خوشحال می‌شویم که به شکل اختصاصی پاسخگوی شما باشیم.